SI te Instalojm LINUX?

--------------------------------------------------------------------------------

Sipas mendimit te hackerave me te medhenj sistemi operativ me i pershtatshem
per hacking eshte Linux pasi eshte me i mire ne aspektin e siguris dhe
eshte opensurce (free dhe i modifilueshem).
Eshte gabim te mendosh se linux eshte sistemi operativ i hackerave eshte me mire te thuash se linux eshte istemi operativ i personave inteligjent .
Linux ka shume lloje distribucionesh por meqe jemi ne nje forum ku flitet per hacking po i pershtatemi temes.
Sipas specialisteve me i miri ne aspektin e siguris dhe ai qe te ofron me shume opcione si me "MYSQL" apo me "punnime"  me servera eshte distribucioni SUSE qe ka nxjerre versionin e saj te ri tani afer ne 4 tetor 10.3
************************************************** ****************************
Te fillojm te flasim per instalimin.
Me e veshtira eshte ajo qe bejn para instalimit se instalimi vet esthe sume i thjesht dhe i dretjuar nga linux pra neve na mjafton vetem te klikojm tek NEXT
Atehere fillojm me shkarkimin.
Ne fillim duhet te shkojm tek webi zyrtar per te shkarkuar shkojm tek
http:\\download.opensuse.org
Pastaj zgjedhim arkitekuren ne baze te procesorit qe kemi ph une qe kam nje procesor Dual Core 2 Duo T7200 me 2Gz me duhet te zgjedh 64 bit x86-64
Pastaj do te zgjedhim shkarkimin me dvd (rekomandohet per ata qe kane internet te shpejte) ose me cd.
Pastaj zgjedhim standart ftp\http ose me torrent nese deshironi.
Note Ne fund te pikes 4 tek faqa download.opensuse.org keni te shkruajtur
MD5 checksum, klikoni aty dhe beni copy md5.Beini save ne menyre qe ta kini aty numrine hash-md5
Cfar ju duhet kjo?
Kjo u sherben per te krahasuar md5 e asaj qe shkarkuat me md5 e dvd\cd origjinal qe eshte tek download.opensuse.org.
Nje program i mire qe te nxjerr md5 eshte edhe fastsum.
Krahasoni md5 qe kopiut tek webi opensuse.org me md5 qe un nxorri programi fastsum.
Nese jane njelloj atehere do te thote se jane shkarkuar te gjitha failat nese
jane ndryshe atehere do te thote se nuk i keni shkarkuar ne rregull dhe
duhet ta perserisni shkarkimin
MASTERIZIMI (Shkruajtja ne cd\dvd e asaj qe shkarkuat)
Faili qe shkarkuat eshte .iso dhe duhet te trajtohet si imazh iso.
Per ta masterizuar duhet ta masterizoni me SHPEJTESIN ME TE VOGEL QE ESHTE E MUNDUR E PERSERIS ME SHPEJTESEI MINIMALE.
Kjo per arsye qe te masterizohen te gjith failat dhe mund te rekomandoj nje
program si ultra iso qe eshte shume i mire per masterizime te imazheve iso,
dhe per me teper i shkruan te gjith failet.
INSTALIMI
Kjo eshte pika me e thejshte e ketij tutoriali
Per te instaluar linux mjafton te ndjekim hap pas hapi instruksionet e dhena
nga linuxi vet.
Duhet te jemi shume te kujdeshsem dhe te mos nxitohemi,
Mjafton te klikojm next.
Beni kujdes tek passwordi qe do te vini ne menyre qe te mos ta enskriptoni (blowfish etj) thjesht vendosni passwordin dhe klikoni NEXT
Do te keshilloja si Desktop KDE pasi eshte edhe me i bukur + qe ne pergjithesi eshte me i perdoruri dhe open office 2 eshte me i mire tek kde
dhe me i permbledhur.
Per te tjerat varet nga preferencat qe keni.
Per pyetje ose paqartesi qe nuk i kuptoni mund te pyesni ne kete teme
dhe une do te mundohem (me aq pak sa di) tju ndihmoj.
author: NightHack

--------------------------------------------------
SHELL\BASH
--------------------------------------------------
Kjo eshte gjuha qe flet linux, lol duhet ta dini te gjith nese doni te komunikoni me kete sistem operativ
Shikoni temen tjeter qe eshte postuar,
SHELL LINUX
-------------------------------------------------
Boot loader 
-------------------------------------------------
Boot loader, nga vet fjala boot eshte nji program i vogel i cili ka nji funksion paksa te komplikuar, e rendesishme eshte te dime qe vihet ne pune nbas biosit dhe para sistemit operativ,
Per ata qe duan te kene ide pak me te qarta, po them dicka me shume.
Ne fillim kur ndezim nje pc, gjeja e par qe vihet ne pune (software) eshte biosi, i cili mbasi eshte vene ne pune therret boot loaderin, i cili nga ana e tij gjeja e pare qe ben eshte te KARIKOJ KERNELIN dhe te ndaj "boot sectors" .
Edhe nji here, per ata qe nuk e kuptuan,
Boot loaderin e shikojm vetem tek linux,
nje boot loader shume i perdorur eshte LILO apo edhe GRUB i cili eshte me kompleks,
Pse linux ka nji bootloader dhe windows jo??
Sepse linux eshte bere per dual boot, (kompiuter qe te instaluar 2 sisteme operative ne te njejten kohe) dhe ja pra se c'fare ben ky program i vogel.
1.Direkt mbasi vihet ne pune BIOSI karikon Kernelin e sistemit operativ,
2.Mbasi karikon kernlin atehere Ndan BOOT SECTORS te sistemeve te tjera qe jane ne kompiuter, dhe kur ka mbaruar punen, neve na del nji skermat perpara ku ne mund te zgjedhim sistemin operativ qe preferojm per te startuar
---------------------------------------------
DIREKTORIT NE LINUX 
---------------------------------------------
Direktorit ne linux nuk kane te bejn fare me ato te windowsit, pra jane krejt direktori te tjera,
Ja po rendis ato me kryesoret
/bin direktori qe permban te gjith programet KRYESORE te sistemit qe perdoren nga root apo edhe nga userat e tjere te sistemit
/boot permban failet e esenciale per startimin e sistemit, ne brendesi te kesaj direktorije keni edhe Imazhin e KERNELIT i cili eshte i nevojshem gjate startimit te sistemit (boot)
/dev permban faile super te nevojshme te cilat njohin pjeset e makines pra hardwarin jane pikerisht keto faile qe i thone sistemit operative qe kompiuteri ka hardisk SATA, procesor Dual core 2 duo, skede grafike Nvidia gforce go 8800 lol etc
/lib permban librarit e sistemit, te tjerat futen nen /usr
/cdrom /floppy permban failet e nevojshme per te njohur cd\dvd\floopy qe futen ne kompiuter
/home eshte "shtepia" e userit normal te kompiuterit psh
/home/Nighthack/.....
/lost+found eshte e krijuar automatikisht nga sistemi, kete direktori duhet te shpresoni ta gjni BOSH pasi permban faile apo pjes failesh te sistemit
/tmp direktori ku mund te shkruaj c'do user i sistemit, permban failet temporan te cilet kancelohen automatikish me restart.
etc etc etc
-----------------------------------------------
BootSTRAP  LOOOOOOL xD
-----------------------------------------------
Kur ju ndezni winshti lol edhe shikoni nji shirit me Microsoft posht qe po karikohet, ne linux e njejta gje ndodh por ju mund te shikoni se c'fare po ndodh me sistemin tuaj operativ dhe kete nuk mund ta beni ne windows lol, pra linux u jep mundesi per te pare se c'fare ndodh gjate startimit te sistemit oeprativ,
Lol, u duket si matrix
Mos kini frik, thjesht shikoini dhe kenquni, per ato qe nuk kuptoni email me, 
Pra kuptoni qe ky eshte vetem nji tuto dhe jo liber keshtu qe po kursej shume rreshta te tjera lol
-----------------------------------------------
Runlevels
-----------------------------------------------
C'fare jane runlevels (init)
HHHMM; po sjell nji shembull shume te thjesht qe ka per tju futur direkt ne teme
Imagjinojeni kompiuterin si nji njeri pra nji qenje njerezore edhe pse eshte totalisht e gabuar ta imagjinoni te tille,
NJeriu sic e dim , ka gjendje te ndryshme ne te cilat mund te ndodhet, (behet fjal per trupin e njeriut),
Nje njeri mund te jete ne gjendje te fikti, mund te jete ne koma, mund te jet duke fjetur gjume, mund te jete edhe i vdekur lol
Keshtu i ka edhe kompiuteri gjendjet e tij, qe marrin zhvillim vetem ne linux, pasi tek windows kemi vetem ato kryesoret, (fikje ,ndezje, start with promt etc)
Kurse tek linux e kemi shume te zhvilluar me gjithsej 9 runlevels pra 9 gjenje te ndryshme nga te cilat perdoren vetem 6.
Po init??
Me ane te init, e therret komanden e duhur per te ndryshuar gjendjen e kompiuterit, pra me ane te kesaj komande e kalon kompiuterin nga nji gjenje ne tjetren duke i mbajtur ne pune vetem pjese software qe te interesojn , (perdoret per instalimin e driverave per skeda grafike apo instalime hardware ne menyre qe proceset mos te bien ne konflikt me njeri tjetrin dhe instalimi te behet ne menyre sa me te mire)
init 0 eshte njilloj me shotdown pra ndalon sistemin operativ (fik)
init 1 single user mode, lejon vetem nji perdorues ne kompiuter
init 2-3-4-5 jane defoult ne varesi te sistemit qe perdorni, dhe ndryshojn nga distro ne distro,
Psh init 3 tek SuSE e fik grafiken e kompiuterit, dhe kalon direkt ne boot shell dhe duhet te fusesh login\pass dhe jep komandat direkt nga aty, per te startuar perseri pamjen grafike e jep startx
init-6 ben reboot...

Shell Linux
Keto ketu jane komanda qe jepen nga terminali i linux (disa punojn edhe per windows).
Ti gezoni e i mesofshit te gjitha.

FaIle dhe Direktori
°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°° °°°°°°°°°°°°°
ar - Krijon arkive
basename - trgon pozicione te pathname dhe te emrit te failit
cat - tregon ne vidjo
cd - ndryshon directoin
chgrp - ndryshon perkatesine e grupit te nje faili
chmod - ndryshon lejet e nje faili
chowm - ndryshon probarin e failit
cmp - confronton 2 failie me njeri-tjetrin
comm - seleksionon ose kancellon 2 linja te perbashketa te faileve
compress - kompreson failat /perdoret edhe uncompress
cp - kopion nje ose me shume faila
cpio - kopion nje ose me shume faila/kartella in-out
cut - si cut i Kompiuterit i njejti funksion
df - kthen hapesiren e lire tek disku tek fail system
diff - Tregon diferenca
du - tregon numrin e "katroreve" te perdorur ne hardisk per nje fail apo kartel
expand - konverton karaktere TAB ne Space (perdoret edhe unexpand)
file - te thote se cfare lloi eshte faili
find - gjen faile per nga emri apo karakteristika
install - instalon nje fail
ftp - file transfer program (e kuptoni besoj)
grep - kerkon nje fail nepermjet nje | te permbajtur nga faili i kerkuar
head - tregon disa linja fillestare te failit
ln - krijon nje symlink
ls - tregon permbajtjen e nje direktorie
mkdir - krijon nje direktori
dir - perhap kartellat qe pemban nje direktori
mv - sposto ose riemeron nje fail
od - dump decimal /egzadecimal i nje faili
page - per failet text (faqet)
paste - paste
pr - vizualixon nje ose me shume fail
pwd - tregon pathname e direktoris korrente
rcp - copion faile ne menyre "remote"
rev - permbys rendin e shkronjve ne c'do rresht
rm - kncelon nje fail
rmdir - heq nje direktori
size - tregon dimensionet e nje faili
sort - rregullon linjat e nje faili
spell - per spelling
split - Ndan nje fiail ne nenfaila
strings - Gjen "strings" nenje fail binar
tail - tregon pjesen e fundit te nje faili
tar - krijon arkive ose /add/remove
tee - replikon standartin output
tftp - trivial file transfer protocoll
touch - aggiornon daten e modifikimit te nje faili
uncompress - decompress (shiko compress )
wc - tregon numrin e linjave, karaktereve, rreshtave
zcat - tregon faile te kompresuara
^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^ ^^^^^
INFORMACIONE
apropos - gjen komanda me ane kerkimesh
help- ndihme online ne raste emergjncash
hostname - te tregon hostnamin korrent
man - Tregon faile e manualit te referimit
ruptime - Tregon gjendjen host te makines lokale
uptime - tregon prej sa kohesh eshte aktiv sistemi
whatis - trgon funksionin e nje komande
whereis - Lokalizon burime /faile /etj
which - lokalizon nje program duke perfshire aliases e paths
^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^ ^^^^^^^^^^^^^^^^^

Kontrolle procesesh dhe hyrja e sistemit

at - zbaton nje komand ose script ne nje ore te caktuar
batch - zbaton nje komand kur liveli i sistemit (1,2,3,4,5,6) e lejon dicka te tille
expr - valuton axhornimet
false - true /jep vlera te verteta ose te rreme
kill - dergon nje sinjal "vrases" qe mbyll nje proces apo nje sistem te caktuar
login - dera e nje sistemi (lidhja)
nice - zbaton nje komand me pioritet te ulet
passwd - modificon informacionet e pasuordit lokal
ps - tregon gjndjen e proceseve aktive
rlogin - remote login
rsh - remote shell
sleep - pezullon sistemin per nje afat te caktuar
su - superuser, kalimi nga user i tjesht ne root (...)
telnet - interfaca e nje useri duke perdorur TELNET
test - valuton expresione kushtezuese
time - i jepe kohe nje komande
wait - pret perfundimin e nje procesi
xargs - nderton nje list parametrash dhe egzekuton komanda
°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°° °°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°
Komanda ne Terminal
clear - pastron
mesg - aktivizon/caktivizon mesazhe ne terminal
stty - imposton/anullon parametra
tabs - selekionon tab ne terminal
tty - tregon emrin e terminalit (ne linuks kemi disa)
^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^ ^^^^^^^^^^^^^^
Besoj se sa per baze mjaftojn.
__________________

logic very nice stuff, thanks.

P.S. eshte ne punim e siper faqja/rubrika e vecante per tutoriale, e kur te perfundohet aty mund te postohen mesimet praktike ashtu te plota.

logic flm shum per kit tuto qe pi printoj fill qito e pi kapi e pi instaloj linuxin ose me cd hi e msoj mi perdor